Deze gids behandelt plaatsing, inhoud en opmaak. Hij is één onderdeel van hoe je een cv schrijft. Welke woorden je precies moet gebruiken is een andere vraag, die onze pagina’s over keywords voor je cv per functie en hoeveel keywords een cv moet hebben beantwoorden.
Over de bronnen: elke aanbeveling hieronder komt van loopbaandiensten van universiteiten of van een overheidsinstantie voor arbeid, instellingen die geen cv-product te verkopen hebben. Waar het onderliggende onderzoek verdeeld is, zegt deze gids dat in plaats van het antwoord te kiezen dat mooier leest. Eén ding vind je hier niet: de bewering dat grafische vaardigheidsbalken specifiek je kansen schaden. Geen enkele geloofwaardige bron die we konden vinden zegt dat over balken, dus doet de gids de smallere bewering die het bewijs ondersteunt.
Het eerlijke antwoord over de plaatsing
Er is één duidelijke aanbeveling van een instelling om het gedeelte dicht bij het begin te zetten. Het loopbaancentrum van Western Connecticut State University schrijft dat het vaardighedengedeelte “doorgaans direct onder het gedeelte Profiel (Samenvatting) staat, omdat je wilt dat het een van de eerste dingen is die de werkgever opvalt” (WCSU Career Success Center).
Dat is één universiteit, en we blazen het niet op tot een consensus. Wat loopbaandiensten veel consequenter stellen, is het onderliggende principe: begin met wat je zaak het snelst sterk maakt. De National Careers Service van het Verenigd Koninkrijk past het toe op het opleidingsgedeelte: “Je kunt dit na de inleiding toevoegen als je aan het begin van je loopbaan staat of niet veel werkervaring hebt. Heb je veel werkervaring, dan wil je misschien de volgorde veranderen en eerst je werkgeschiedenis en ervaring laten zien” (National Careers Service). Sinclair College zegt het over onderdelen in het algemeen: “Afhankelijk van je vaardigheden, opleiding en ervaring kunnen de kopjes in een andere volgorde staan” (Sinclair College Career Development).
Toegepast op vaardigheden levert dat een bruikbare regel op. Zet het gedeelte boven je ervaring als de vaardigheden zijn waarvoor mensen worden aangenomen (een specifieke stack, een taal, laboratoriumtechnieken, een certificaat) of als je recente werkgeschiedenis nog niet pleit voor de functie. Zet het eronder als je functietitels en resultaten het sterkste bewijs zijn dat je hebt, wat voor de meeste mensen met een paar relevante jaren geldt.
Een weinig besproken optie is om het gedeelte helemaal niet te hebben. Sinclair zegt het ronduit: “Gebruik je een samenvatting, dan heb je geen gedeelte Vaardigheden nodig, want je vaardigheden horen al in je samenvatting te staan.” Als je vaardighedenblok alleen je samenvatting herhaalt, neemt het ruimte in die een resultaat zou kunnen innemen.
Het onderzoek naar de volgorde van onderdelen beslist het niet
Het is goed om te weten hoe dun de ondergrond hier is, want veel stellig advies is geschreven alsof die stevig was.
Het peer-reviewed overzicht van de cv-onderzoeksliteratuur beschrijft twee studies die in tegengestelde richting wijzen: “Een vroege studie van professionele recruiters die experimenteel gemanipuleerde cv’s beoordeelden, van Penrose (1973), vond geen volgorde-effecten wanneer cv-onderdelen werden gevarieerd terwijl de inhoud gelijk bleef… Daartegenover vond later onderzoek van Schramm en Dortch (1991) dat meer dan 80% van hun steekproef van campusrecruiters meldde dat de volgorde waarin de onderdelen van een cv stonden in enige mate van belang was” (Risavy, 2017, Journal of Educational and Developmental Psychology).
Datzelfde overzicht noemt als open vraag of de gebruikelijke volgorde ook geldt voor mensen die geen student of recent afgestudeerde zijn. Dus: de volgorde speelt aannemelijk een rol, de omvang van het effect is niet vastgesteld, en het meeste wat bestaat onderzocht decennia geleden campusrecruitment. Besteed je energie aan de inhoud.
Wat in het gedeelte hoort: harde vaardigheden
Hier is het advies consistent bij de instellingen die we checkten.
Virginia Tech is het meest ronduit: “Je vaardighedengedeelte moet zich richten op alleen technische/computervaardigheden. Neem hier geen zachte vaardigheden op, want je zachte vaardigheden moeten terugkomen in de bullets bij je ervaring” (Pamplin College of Business Career Services).
UC Santa Barbara trekt dezelfde lijn en legt de redenering uit: “Een gericht gedeelte Vaardigheden bevat traditioneel informatie over technische, taal- of laboratoriumvaardigheden, hoewel het ook andere specifieke capaciteiten of kennisgebieden kan bevatten die voor de functie relevant zijn”, en “Een gedeelte Vaardigheden hoort zelden brede interpersoonlijke eigenschappen te bevatten, omdat sollicitanten ze veel te vaak gebruiken en ze concreet bewijs missen” (UCSB Career Services).
WCSU voegt twee mechanische regels toe die makkelijk fout gaan: het gedeelte “is bedoeld voor ‘harde vaardigheden’ en niet voor subjectieve bijvoeglijke naamwoorden over wie je denkt te zijn”, en “Alle vaardigheden moeten altijd voluit worden geschreven en er mogen geen afkortingen worden gebruikt.” Voluit schrijven doet er ook toe voor machinaal lezen: het career office van MIT waarschuwt ervoor relevante keywords af te korten, omdat software dat “mogelijk niet goed meeneemt” (MIT CAPD).
Wil je dit op je eigen cv zien? Check het tegen een vacature, gratis en zonder account.
Waar de zachte vaardigheden dan heen gaan
Niet in het gedeelte, en ook niet in de prullenbak. In bewijs.
Het loopbaancentrum van de University of Georgia geeft de constructieve versie: “Je kunt je zachte vaardigheden ook verwerken in de bullets bij je ervaring, wat de kans vergroot dat je lezer die vaardigheden herkent en bewijst dat je ze in de praktijk hebt gebracht” (UGA Career Center). De richtlijnen van Columbia voor een technisch cv maken hetzelfde punt en noemen leiderschap, teamwork, communicatie, kritisch denken en plannen als zachte vaardigheden die je in je bullets kunt laten zien (Columbia Center for Career Education).
Sinclair College laat de herschrijving zien die het concreet maakt: schrijf in plaats van “Goede communicatieve vaardigheden” dit: “Meer dan 7 jaar ervaring in een callcenter, zowel met inkomende als uitgaande gesprekken.” De algemene regel is het overnemen waard: “Gebruik geen subjectieve woorden zonder duidelijke definitie, zoals ‘goed’, ‘uitstekend’ of ‘sterk’.”
Het federale arbeidsagentschap van Duitsland gaat nog verder en haalt ze helemaal uit het document: “Zachte vaardigheden zoals teamwork, veerkracht of klantgerichtheid hoef je niet in je cv te vermelden en kun je beter in je motivatiebrief noemen” (Bundesagentur für Arbeit). Solliciteer je op de Duitse markt, dan is dat de lokale verwachting en geen stijlkeuze.
Toon je niveau in woorden, niet in plaatjes
Als er een niveau bij een vaardigheid moet, beschrijven loopbaandiensten hoe, en het is elke keer tekst.
UGA stelt een toevoeging tussen haakjes direct na de naam van de vaardigheid voor, uit een schaal van “beginner, vertrouwd, gemiddeld, vaardig, gevorderd, expert”, met voorbeelden als “Adobe InDesign/Photoshop (gevorderd)” en “R (beginner)”. Het geeft ook een afspraak waardoor de lijst leesbaar blijft: ga ervan uit dat een vaardigheid zonder toevoeging tussen haakjes betekent dat je vaardig genoeg bent om er het werk mee te doen, en benoem alleen de uitzonderingen.
UCSB stelt een vergelijkbare algemene schaal voor: “Basiskennis” of “Vertrouwdheid”, “Vaardig” of “Bekwaam”, “Gevorderde kennis” of “Expertise”, en een aparte schaal voor talen: “Basiskennis”, “Gesprekskennis”, “Vaardig”, “Vloeiend” en “Tweetalig”.
Geen van hen stelt een balk, een sterrenscore of een gevulde cirkel voor. Om precies te zijn over het waarom: we konden geen loopbaandienst of ATS-leverancier vinden die grafische vaardigheidsbalken als probleem noemt, dus verzinnen we die bewering niet. Wat wel gedocumenteerd is, is de categorie waartoe ze behoren. CareerOneStop, uitgevoerd onder het Amerikaanse ministerie van Arbeid, zegt tegen sollicitanten: “Gebruik geen tabellen, tekstvakken, logo’s, kolommen, afbeeldingen en graphics, want een ATS kan de inhoud door elkaar husselen” (CareerOneStop); MIT raadt aan “graphics, pictogrammen of afbeeldingen” te vermijden; en Greenhouse noemt “Cv’s met graphics, foto’s of word art” onder de dingen die zijn parser vaak laten vastlopen (Greenhouse Support). Een vaardigheidsbalk is een graphic. Hij zegt ook minder dan het woord “gevorderd” en neemt meer ruimte in.
De opmaak die een parser overleeft
Het vaardighedenblok is het onderdeel van een cv dat het vaakst in kolommen wordt gezet, omdat een lijst met korte items zo netjes oogt. Dat is de opmaak die het meest waarschijnlijk problemen veroorzaakt.
CareerOneStop is expliciet over het mechanisme: “Omdat ATS-systemen cv’s van links naar rechts scannen, begin je met een eenvoudige opmaak met één kolom, zodat je cv correct wordt gelezen.” Het staat een bescheiden hoeveelheid structuur toe: “Gebruik alleen gewone zwarte stippen, gevulde cirkels, open cirkels of gevulde vierkantjes als opsommingstekens”, en “Verticale strepen ( | ) kunnen ook worden gebruikt om items in een gedeelte te scheiden”, genoeg om een vaardighedenlijst compact op te maken zonder tabel. Greenhouse noemt los daarvan “Cv’s met een opmaak in kolommen” en “Complexe cv’s met tabellen, kopteksten en voetteksten” als oorzaken van een mislukte parse; onze gids over twee kolommen behandelt wat er echt misgaat.
Eén ding werkt niet, en CareerOneStop zegt het ronduit: “Extra keywords in een wit lettertype op je cv zetten zal een ATS niet ‘misleiden’.”
Een laatste waarschuwing voor wie van loopbaan verandert, de groep die het vaakst wordt geadviseerd om met vaardigheden te beginnen. CareerOneStop waarschuwt dat een opmaak die helemaal op vaardigheden draait een prijs heeft: “Een functioneel cv legt de nadruk op vaardigheden en ervaring, met weinig detail over de werkgeschiedenis. Zonder een gedetailleerde werkgeschiedenis kan het cv echter verkeerd worden geïnterpreteerd door werkgevers, of worden afgewezen door applicant tracking systems (ATS), die veel werkgevers gebruiken om sollicitaties te screenen.” Het vaardighedengedeelte hoger zetten is een veel veiligere wijziging dan je werkgeschiedenis schrappen.
Weet je niet welke hiervan in je cv ontbreken? Doe de gratis check.
V.Verandert skills-based hiring hier iets aan?
Je leest dat het aannemen is verschoven naar vaardigheden en dat het gedeelte daarom meer nadruk verdient. Het beste beschikbare onderzoek naar die verschuiving is nuchterder. Een studie uit 2024 van het Project on Managing the Future of Work van Harvard Business School en het Burning Glass Institute onderzocht werkgevers die diploma-eisen hadden geschrapt en vond het praktische effect klein: “ondanks alle ophef heeft de grotere kans die Skills-Based Hiring beloofde zich vorig jaar niet eens in 1 op 700 aannames vertaald” (Burning Glass Institute / HBS).
Er is een tweede kanttekening. De personeelsinstantie van de Amerikaanse federale overheid definieert skills-based hiring als gewicht weghalen bij het cv: OPM beschrijft het als een verschuiving “van wat sollicitanten op een cv zeggen naar wat sollicitanten kunnen, aangetoond via bewezen, op competenties gebaseerde beoordelingen” (OPM). Zo gelezen is de trend een argument om een vaardigheid te kunnen aantonen, niet om er meer te noemen.
- Zet het gedeelte hoog als de vaardigheden de kwalificatie zijn (technische functies, laboratoriumfuncties of functies met een taaleis), en onder je ervaring als je werkgeschiedenis het sterkere argument is.
- Het bewijs over de volgorde van onderdelen is verdeeld: één studie vond geen volgorde-effecten, een andere vond dat recruiters zeiden dat de volgorde ertoe deed, en de vraag staat nog open voor mensen die geen student zijn.
- Alleen harde vaardigheden. De loopbaandiensten die we in de VS en Duitsland checkten, zijn het erover eens dat brede interpersoonlijke eigenschappen niet in het gedeelte horen.
- Zet zachte vaardigheden als bewijs in de bullets bij je ervaring, of, op de Duitse markt, in de motivatiebrief.
- Gebruik woorden voor je niveau, geen balken. Geen bron noemt vaardigheidsbalken specifiek, maar balken zijn graphics, en graphics zijn gedocumenteerd als parseerrisico.
- Eén kolom, gewone opsommingstekens, geen tabellen; verticale strepen zijn een veilig scheidingsteken; keywords in een wit lettertype werken niet.
- Heb je al een samenvatting die je vaardigheden dekt, dan heb je het gedeelte misschien helemaal niet nodig.
- Voor welke termen bij jouw functie passen, zie keywords voor je cv per functie; voor de afstemstap die ze bij een vacature laat aansluiten, zie hoe je je cv afstemt op een vacature.